ስንቂ እርጋን (እቶም 3 ኣዕኑድ)

ናይ l'assurance vieillesse et survivants (መድሕን እርጋንን ብህይወት ዝተረፉን) (እርጋንን ብህይወት ዝተረፉን መድሕን) (AVS) መሰረታዊ ሃገራዊ ጡረታ እዩ። AHV (መድሕን እርጋንን ብህይወት ዝተረፉን) ንጡረተኛታት ወርሓዊ ጡረታ ይኸፍል።

መጠን ናይቲ ጡረታ ኣብቲ እቲ ሰብ ከም ሰራሕተኛ ዘበርከተሉ ዓመታት ይምርኮስ። እቲ መጠን ገንዘብ ኣብቲ እቲ ሰብ ዝረኸቦ ማእከላይ ደሞዝ እውን ይምርኮስ።

ሓደ ሰብ እንተሞይቱ፣ AVS ንመጻምድትን ደቅን መዋቲ (ናይ መበለት ወይ መበለትን ዘኽታማትን ጡረታ) እውን ደገፍ ይህብ።

ኩሎም ዓበይቲ ሰባት ኣብ AVS ኣበርክቶ ክገብሩ ኣለዎም። ኣብ ነፍሲ ወከፍ ወርሒ፣ ንAVS ንምኽፋል ናይቲ ሰራሕተኛ ደሞዝ ሓደ ክፋል ይዕቀብ። እዚ ፍርቂ ናይቲ ኣበርክቶ እዩ። እቲ ኣስራሒ ነቲ ካልእ ፍርቂ ይኸፍሎ።

ባዕሎም ዝሰርሑን ስራሕ ዘይብሎም ሰባትን እውን ኣበርክቶኦም ክኸፍሉ ኣለዎም። ነዚ ንምግባር ድማ ናብቲ ናይ ኮሙን AVS ዝበሃል ትካል ከመልክቱ ኣለዎም

እቲ ናይ AVS ጡረታ ጥራይ ከምቲ ቅድሚ ጡረታ ዝነበረ ገንዘብ ኣይህብን እዩ። በዚ ምኽንያት እዚ ሰራሕተኛታት prévoyance professionnelle(ትልሚ ጡረታ ስራሕ) (LPP) እውን ኣለዎም፣ እዚ ድማ ልዕሊ ዝተወሰነ ዓመታዊ እቶት ግዴታ እዩ።

La prévoyance professionnelle(ትልሚ ጡረታ ስራሕ) (LPP) 2ይ ዓንዲ፦ ወይ ፋንድ ጡረታ እውን ይበሃል።

ኣብ ነፍሲ ወከፍ ወርሒ፣ ንLPP ንምኽፋል ሓደ ክፋል ናይቲ ሰራሕተኛ ደሞዝ ይዕቀብ። እዚ ፍርቂ ናይቲ ኣበርክቶ እዩ። እቲ ኣስራሒ ነቲ ካልእ ፍርቂ ይኸፍሎ።

እቲ ሰብ ጡረታ ምስ ወ፣ ነቲ ኣብ la caisse de pension (ፋንድ ጡረታ) (ወይ LPP) ዝተዓቀበ ገንዘብ፣ ብ2 ክኾኑ ዝኽእሉ መልክዓት ይቕበሎ፦

• ወይ ብመልክዕ ዓመታዊ ክፍሊት (ወርሓዊ ዝቕበል)
• ወይ ብመልክዕ ሓደ ግዜ (ብሓንሳብ ዝቕበል)።

እቲ ሰብ ዝመርጾ ቅጥዒ ክመርጽ ይኽእል።

ኣብ ገለ ኣጋጣሚታት፣ ነቲ ገንዘብ ኣቐዲምኩም ከተመልክቱ ትኽእሉ ኢኹም፦

• ናይ ገዛእ ርእስኹም ትካል ክትጅምሩ ከለኹም፣
• ካብ ስዊዘርላንድ ወጻኢ ክትግዕዝ ከለኻ፣ ኣብ ትሕቲ ዝተወሰነ ኩነታት፣
• ገዛ ክትሃንጹ ወይ ክትነብሩሉ ኣፓርታማ ክትገዝኡ ከለኹም።

ባዕሎም ዝሰርሑ ሰባት ኣበርክቶ ክገብሩ ኣይግደዱን። ብፍቓዶም ክገብርዎ ይኽእሉ እዮም። ኣድላዪ ስጉምትታት ናይ ምውሳድ ሓላፍነት ኣለዎም። ነዚ ንምግባር ድማ ምስ ናይ ጡረታ ፋንድ ክራኸቡ ኣለዎም

ንጡረታኽኡም ዝያዳ ዝሓሸ ሓለዋ ክትህቡ ትኽእሉ ኢኹም፦ ምስ 3ይ ዓንዲ። እዚ ናይ ብሕትን ውልቀን ናይ ጡረታ ድንጋገ እዩ።

ግዴታ ኣይኮነን ግን ዝምከር እዩ። ንጡረታ ዝኸውን ተወሳኺ ዕቋር ይህብ።

ምስ ባንክ ወይ ናይ መድሕን ትካል 3ይ ዓንዲ ከተውጹ ትኽእሉ ኢኹም። ናብ 3ይ ዓንዲ (ዓንዲ 3a) ዝተኸፍለ መጠን ገንዘብ ካብ ግብሪኹም ክትቆርጹ ትኽእሉ ኢኹም

ሓደ ሓደ ግዜ፣ ዋላ እኳ ናይ AVSን ናይ ጡረታ ፋንድን ሓገዝ እንተሃለወ፣ ኣረጋውያን መሰረታዊ ድሌታቶም (መግቢ፣ መንበሪ ገዛ ወዘተ) ንምሽፋን እኹል ገንዘብ የብሎምን።

ድሕሪኡ ተወሳኺ ጥቕምታት (ወይ PC) ክረኽቡ መሰል ክህልዎም ይኽእል። ካብ l’agence communale AVS (ናይ ኮሙን AVS ትካል) ንPC ከመልክቱ ኣለዎም።

መን ተወሳኺ ጥቕሚ (PC) ክረክብ መሰል ከምዘለዎን ከምዘይብሉን ዝምልከት ንጹር ሕግታት ኣሎ